Data Expo 2025
Als echte datafanaticus is Competence Developer Emile Strijbos elk jaar van de partij op de Data Expo in de Jaarbeurs Utrecht. Dit jaar droeg het event met trots de ondertitel: ‘Nr 1 Data en AI-event van Nederland’. Niet zonder reden, want een blik op het programma leert dat de helft van alle sessies direct over AI ging of daaraan raakte.
De highlights van dit inspirerende bezoek worden gedeeld in deze blog. Here we go!
Veiligheid versus vrijheid: de politie en data-gedreven werken
Politie Nederland was opnieuw een opvallende gastspreker op de expo. Ook dit jaar verzorgden zij een zeer boeiende sessie. Oscar Wijsman (International Lead AI & Data Science) en Ruud Staijen (programmadirecteur Datagedreven Samen Werken) gaven het publiek een bijzondere inkijk in een van hun grootste data-uitdagingen: op verantwoorde wijze waarde creëren uit de enorme hoeveelheid (potentieel) beschikbare data.
Oscar en Ruud vertelden dat de politie inmiddels richting de 100 petabyte aan data gaat, afkomstig uit circa 1000 verschillende databronnen en informatiesystemen. Om al deze “eilandjes” van data aan elkaar te verbinden, maken zij gebruik van de CSAE-methode (Collect, Store, Analyse, Engage): een pragmatische, cyclische aanpak voor datagedreven projecten die zorgt voor het verzamelen, integreren en analyseren van data.
De werkwijze van de politie is door technologische ontwikkelingen wezenlijk veranderd. Naast de wapenstok heeft de politie er een nieuw wapen bij gekregen: data. Met hun telefoon kunnen agenten nu eenvoudig een kentekenplaat of rijbewijs scannen en weten ze binnen korte tijd met wie ze te maken hebben. Waar vroeger zestien agenten nodig waren om een verdachte 24 uur te schaduwen, legt nu het volgen van een mobiele telefoon al veel bloot. De stortvloed aan data uit telefoons, internet en camera’s maakt het politiewerk sneller en effectiever, maar brengt ook dilemma’s met zich mee. Technologie ontwikkelt zich sneller dan de wetgeving en dat zorgt voor een spanningsveld: wat mag de politie juridisch en wat is ethisch verantwoord? Enerzijds vraagt de samenleving om een slagvaardige opsporingsdienst, anderzijds om respect voor privacy en duidelijke juridische grenzen. Het blijft een moeilijke afweging: bij een lichte overtreding is het niet proportioneel om iemands digitale geschiedenis uit te pluizen, maar bij ernstige misdrijven — zoals moord — kan dit juist wél gerechtvaardigd zijn.
De samenleving verlangt een effectieve politie, maar hecht ook aan privacy en duidelijke regels. Juist de balans tussen veiligheid en vrijheid zorgt voor actuele uitdagingen en blijvende discussie.
GenAI als levensredder
Het vinden van een passend klinisch onderzoek kan, juist als de tijd dringt, het verschil betekenen tussen hoop en wanhoop. GenAI biedt mogelijkheden om dit complexe proces drastisch te versnellen en te verbeteren. In deze sessie nam Marshall van Beurden (CTO van myTomorrows) ons mee in een praktijkvoorbeeld met zichtbare impact.
Het probleem wat Marshall probeert op te lossen is het volgende: Wereldwijd zijn er miljoenen patiënten die op een behandeling wachten. Deze behandeling moet goedgekeurd zijn. En aan de andere kant zijn er heel veel behandelingen die nog in ontwikkeling zijn, omdat er te weinig patiënten zijn om de behandeling te valideren. Het is een complexe puzzel waarin patiënten, behandelingen, farmaceuten en dokters een rol spelen. Met behulp van een Amazon GenAI platform werd er een oplossing gebouwd die al deze puzzelstukjes samenbrengt. En dat met maar liefst 98% nauwkeurigheid en 90% sneller dan voorheen.
Tot nu toe zijn 300.000 patiënten geëvalueerd, zijn meer dan 16.000 mensen aan behandelopties gekoppeld en ondersteunt het platform 50+ farmapartners in 128 landen — met volledig geïntegreerde API’s, enterprise-grade compliance en patiëntgerichte ondersteuning. Dit is GenAI met echte impact!
Agentic AI
Guy Kfir (GenAI Sales Lead Benelux) van AWS praatte ons bij over “the next big thing” in AI land: AI Agents, oftewel: Agentic AI. Agentic AI is een nieuwe stap in de ontwikkeling van generatieve AI (genAI) en wijkt sterk af van wat nu vaak onder “gewone” generatieve AI wordt verstaan. Tijdens zijn verhaal gaf hij een demo en maakte hij de verschillen ten opzichte van “gewone” genAI duidelijk:
| GenAI | Agentic AI |
|
|
Waar we GenAI vooral kunnen zien als een slimme rekenmachine of teksttool die enkel reageert op opdrachten, nemen AI Agents de rol aan van een proactieve assistent: ze gaan zelfstandig aan de slag en werken doelgericht naar een eindresultaat. Mijn interesse is gewekt en ik verwacht dat we hier de komende tijd nog veel van zullen horen.
De inzet van AI in oorlogsvoering
Oorlogen en militaire conflicten veranderen snel door de opkomst van kunstmatige intelligentie. Roy Lindelauf, professor in Data Science voor oorlogvoering, liet zien hoe AI zich razendsnel ontwikkelt. Van bliksemsnelle analyses tot het aansturen van autonome wapensystemen; kunstmatige intelligentie krijgt een steeds grotere rol op het slagveld.
Hij opende met een treffend voorbeeld uit de Tweede Wereldoorlog. De geallieerden wilden weten hoeveel tanks de Duitsers per maand fabriceerden. Via spionage en optellen kwamen ze uit op 1400 tanks per maand. Een groep academici koos voor een andere aanpak: zij noteerden de codes die op gesneuvelde Duitse tanks stonden, kraakten het systeem achter deze nummers en ontwierpen een wiskundige formule. Zo kwamen ze uit op slechts 270 tanks per maand. Na de oorlog bleek dat dit getal opvallend dicht bij de werkelijkheid lag: het waren er 276 per maand. Dit illustreert treffend hoe een slimme, datagedreven benadering vaak veel nauwkeuriger is dan traditionele methodes. Een mooie brug naar de kracht van AI in moderne militaire operaties.
Verder vertelde hij over de inzet van AI bij het ontwikkelen van verdedigingsmechanismen tegen drone-aanvallen. Van tal van steden is een “digital twin” (digitale kopie) gemaakt. Door dronesensoren op strategische locaties te plaatsen en met deze digitale kopieën aanvallen te simuleren, kan de optimale positionering van het verdedigingssysteem worden bepaald.
Deze voorbeelden maken duidelijk dat data, wiskunde en kunstmatige intelligentie onmisbare strategische middelen zijn geworden in de oorlogsvoering van vandaag.
Conclusie
Op de Data Expo 2025 werd opnieuw duidelijk hoe snel de ontwikkelingen op het gebied van data en AI gaan. Zowel bij politie, zorg als defensie stonden inspirerende praktijkvoorbeelden centraal waarbij data en kunstmatige intelligentie centraal staan. Het belang van verantwoord, veilig en slim omgaan met data groeit iedere dag. AI in het bijzonder werpt nieuwe kansen én vragen op: van ethiek tot praktische inzetbaarheid. De CSAE-methode blijkt een waardevolle aanpak voor het gestructureerd werken met data, en word door verschillende organisaties omarmd. Van Agentic AI willen we meer weten dus daar gaan we ons sowieso in verdiepen.
